Centrale Raad van Beroep

Kwalitatieve begeleidingseis bij borderline persoonlijkheidsstoornis leidt tot IVA-uitkering omdat het CBS geen geschikte functies bevat

Weigering WIA-uitkering toe te kennen ten onrechte in stand gelaten. Hoger beroep slaagt. Benoeming deskundige.

ECLI-nummer: ECLI:NL:CRVB:2026:377Lees de uitspraak
Instantie: Centrale Raad van Beroep
Uitspraakdatum: 1 april 2026

In het kort

Psychiater Tilanus stelde vast dat appellante lijdt aan een borderline persoonlijkheidsstoornis met aanzienlijke beperkingen, aanwezig op de datum in geding 21
De deskundige achtte een vaste, laagdrempelig coachende leidinggevende met kennis van de problematiek noodzakelijk; de Raad kwalificeerde dit als een kwalitatie
De nieuwe FML van 24 juni 2025 weerspiegelde de begeleidingsbehoefte onvoldoende; de inzet van een jobcoach telt niet mee bij de arbeidsongeschiktheidsbeoordeli
Het Uwv bevestigde ter zitting dat het CBS bij deze kwalitatieve eisen geen geschikte functies bevat, waarna de Raad een IVA-uitkering toekende per 21 juni 2020
Het Uwv moet aan appellante proceskosten vergoeden van in totaal € 7.975,30, plus griffierecht van € 185,-

Wat besliste de Centrale Raad van Beroep?

Appellante was werkzaam als bartender voor gemiddeld 22,64 uur per week en meldde zich op 16 februari 2018 ziek met psychische klachten. Het Uwv weigerde haar per 21 juni 2020 een WIA-uitkering omdat zij minder dan 35% arbeidsongeschikt zou zijn. De rechtbank Zeeland-West-Brabant bevestigde dit oordeel. In hoger beroep benoemde de Raad psychiater Tilanus als deskundige.

Tilanus concludeerde dat bij appellante sprake is van een borderline persoonlijkheidsstoornis die leidt tot diverse en aanzienlijke beperkingen, onder meer op het gebied van emotionele belasting en interpersoonlijke contacten. Cruciaal is zijn oordeel dat appellante begeleid moet worden door een bij voorkeur vaste, laagdrempelig coachende leidinggevende die begrip en kennis van haar problematiek heeft, en dat vermeden moet worden dat zij moet functioneren in een omgeving met grote groepen, met name bestaande uit mannen.

De verzekeringsarts bezwaar en beroep stelde een nieuwe FML op van 24 juni 2025 en nam de diagnose over, maar vertaalde de begeleidingsbehoefte niet als kwalitatieve eis. In plaats daarvan wees zij op structuur, vaste werkwijzen en de mogelijke inzet van een jobcoach. De Raad oordeelde dat dit onvoldoende is. Uit eerdere rechtspraak (uitspraken van 15 juni 2022 en 8 april 2020) volgt dat beoordelingspunt 1.9.3 van de FML ziet op gewoon leidinggeven en gewoon helpen. Zodra nadere kwalitatieve eisen aan de leidinggevende worden gesteld, is er veeleer sprake van werk onder beschutte omstandigheden.

Het argument van de jobcoach verwierp de Raad ook op inhoudelijke gronden: de inzet van een jobcoach is een re-integratie-instrument en speelt in de arbeidsongeschiktheidsbeoordeling geen rol. Bovendien biedt een tijdelijke inzet geen structurele oplossing als appellante in de toekomst met andere leidinggevenden te maken krijgt.

Ter zitting bevestigde de gemachtigde van het Uwv dat het Claimbeoordelings- en Borgingssysteem in dat geval geen geschikte functies bevat. De Raad voorzag zelf in de zaak en kende appellante per 21 juni 2020 een IVA-uitkering toe, omdat de medische situatie op die datum duurzaam is in de zin van artikel 4 van de Wet WIA. Het Uwv werd veroordeeld tot betaling van proceskosten van in totaal 7.975,30 euro.

Wat betekent deze uitspraak voor de werknemer?

Appellante heeft met ingang van 21 juni 2020 recht op een IVA-uitkering; het besluit van 4 juni 2020 waarbij de WIA-uitkering werd geweigerd, is herroepen. De uitspraak van de Raad treedt in de plaats van het vernietigde besluit van 22 januari 2021. Het Uwv vergoedt aan appellante de proceskosten van € 7.975,30 en het griffierecht van € 185,-.

Vragen over deze uitspraak

Wanneer leidt een begeleidingseis in de FML tot werk onder beschutte omstandigheden?

Zodra kwalitatieve eisen worden gesteld aan de leidinggevende of collega's, is er veeleer sprake van werk onder beschutte omstandigheden. Beoordelingspunt 1.9.3 van de FML ziet alleen op gewoon leidinggeven en gewoon helpen, dat wil zeggen op een niveau dat van leidinggevenden en collega's in redelijkheid verwacht mag worden.

Telt de inzet van een jobcoach mee bij de arbeidsongeschiktheidsbeoordeling?

Nee, een jobcoach is een re-integratie-instrument en speelt in het kader van de arbeidsongeschiktheidsbeoordeling geen rol. Bovendien biedt een tijdelijke inzet geen structurele oplossing als een werknemer in de toekomst met andere leidinggevenden te maken kan krijgen.

Wat moet een verzekeringsarts doen als een deskundige kwalitatieve begeleidingseisen stelt?

De verzekeringsarts bezwaar en beroep is gehouden die voorwaarden over te nemen in de FML en/of het bijbehorende rapport. Het argument dat op voorhand niet kan worden vastgesteld of een leidinggevende aan de eisen voldoet, maakt dat niet anders.

Kan een vroegere diagnose van het Uwv zelf reden zijn voor de Raad om een deskundige in te schakelen?

Ja, de Raad wees erop dat het Uwv bij eerdere beoordelingen was uitgegaan van een borderline persoonlijkheidsstoornis en pas in bezwaar dit standpunt verliet. Die wijziging van standpunt was mede aanleiding psychiater Tilanus als deskundige te benoemen.

Waarop dit steunt

ECLI:NL:CRVB:2026:377Jurisprudentie

Gepubliceerd 1 april 2026, geraadpleegd 1 augustus 2026

Automatisch samengevat uit de bron hierboven. Niet elke bewering is los aan de bron getoetst; raadpleeg bij twijfel het origineel.

Wat de bron niet zegt

De uitspraak geeft geen uitsluitsel over welke functies de arbeidsdeskundige bezwaar en beroep had geselecteerd en waarom die bij de kwalitatieve begeleidingseis alsnog afvielen.
De Raad laat onbesproken of en in hoeverre de overige door Wolff-van der Ven genoemde FML-aspecten (2.6, 2.12.4, 1.9.8, 2.12.6) en de overwogen urenbeperking terecht zijn; die punten bleven buiten bespreking vanwege de uitkomst.
De uitspraak zegt niet wanneer de IVA-uitkering feitelijk tot uitbetaling komt en welke herstelperiode het Uwv voor de uitvoering krijgt.

11 beweringen met een letterlijk citaat uit de bron

Psychiater Tilanus concludeerde dat bij appellante sprake is van een borderline persoonlijkheidsstoornis met aanzienlijke beperkingen aanwezig op de datum in geding.
Deze psychiater heeft op 4 juni 2025 een rapport uitgebracht en hierin geconcludeerd dat bij appellante sprake is van een borderline persoonlijkheidsstoornis. Deze stoornis leidt volgens de deskundige tot diverse en aanzienlijke beperkingen in het functioneren van appellante, vooral in het affectieve en conatieve domein.
De beperkingen waren volgens de deskundige aanwezig op de datum in geding, 21 juni 2020.
Deze beperkingen waren volgens de deskundige – in ieder geval – aanwezig op de datum in geding (21 juni 2020).
De deskundige achtte het noodzakelijk dat appellante begeleid wordt door een bij voorkeur vaste, laagdrempelig coachende leidinggevende die begrip en kennis van haar problematiek heeft.
Er dient volgens de deskundige sprake te zijn van begeleiding door een bij voorkeur vaste, laagdrempelig coachende leidinggevende die begrip en kennis van de problematiek van appellante heeft.
Beoordelingspunt 1.9.3 van de FML ziet op gewoon leidinggeven; zodra kwalitatieve eisen worden gesteld, is er veeleer sprake van werk onder beschutte omstandigheden.
Zodra er een noodzaak is om nadere kwalitatieve eisen aan de leidinggevende en/of collega's te stellen, is er veeleer sprake van werk onder beschutte omstandigheden.
Het citaat onderbouwt deze regel niet volledig. De quote zegt dat zodra nadere kwalitatieve eisen nodig zijn, er sprake is van beschutte omstandigheden. De bewering voegt toe dat beoordelingspunt 1.9.3 van de FML ziet op 'gewoon leidinggeven', wat niet in de quote staat.
De Raad oordeelde dat de nieuwe FML van 24 juni 2025 de begeleidingsbehoefte van appellante onvoldoende weerspiegelt.
De Raad is van oordeel dat het voorgaande de begeleidingsbehoefte van appellante onvoldoende weerspiegelt.
Het citaat onderbouwt deze regel niet volledig. De quote verwijst naar 'het voorgaande' zonder duidelijk te maken dat dit de FML van 24 juni 2025 betreft. De datum van de FML komt niet in de quote voor.
De inzet van een jobcoach is een re-integratie-instrument en speelt in de arbeidsongeschiktheidsbeoordeling geen rol.
Zoals volgt uit de uitspraak van de Raad van 19 februari 2016 betreft de inzet van een jobcoach een reintegratie-instrument en speelt deze voorziening in het kader van de arbeidsongeschiktheidsbeoordeling geen rol.
De gemachtigde van het Uwv bevestigde ter zitting dat het CBS in dat geval geen geschikte functies bevat.
Ter zitting heeft de gemachtigde van het Uwv bevestigd dat in dat geval het Claimbeoordelings- en Borgingssysteem geen geschikte functies bevat.
Het citaat onderbouwt deze regel niet volledig. De quote verwijst naar het 'Claimbeoordelings- en Borgingssysteem', niet naar het 'CBS'. De bewering stelt dat het CBS geen geschikte functies bevat, maar dit is een afkorting die niet in de quote gebruikt wordt.
De Raad kende appellante per 21 juni 2020 een IVA-uitkering toe.
herroept het besluit van 4 juni 2020 en bepaalt dat appellante met ingang van 21 juni 2020 recht heeft op een IVA-uitkering;
De Raad stelde vast dat de medische situatie op 21 juni 2020 duurzaam is in de zin van artikel 4 van de Wet WIA.
staat in voldoende mate vast dat de medische situatie op 21 juni 2010 duurzaam is in de zin van artikel 4 van de Wet WIA.
Het citaat wijkt af van deze regel. De quote vermeldt de datum '21 juni 2010', maar de bewering stelt '21 juni 2020'. Dit is een tegenspraak in de datum.
Het Uwv werd veroordeeld tot betaling van proceskosten van in totaal 7.975,30 euro.
Het totale bedrag aan (proces)kosten dat het Uwv moet vergoeden bedraagt € 7.975,30.
Het Uwv vergoedt ook het griffierecht van in totaal 185 euro.
bepaalt dat het Uwv aan appellante het in beroep en hoger beroep betaalde griffierecht van in totaal € 185,- vergoedt.

Hoe wij dit toetsen

Verwante uitspraken

← Alle jurisprudentie Arbeidsdeskundigloket